Veiligheidsschoenen

Veiligheidsschoenen zijn in veel werkomgevingen onmisbaar. Ze beschermen de voeten en helpen klachten aan knieën, heupen en rug te voorkomen. Welke veiligheidsschoen nodig is, hangt af van de risico’s die zijn vastgesteld in de RI&E.

Een goede veiligheidsschoen sluit aan op het werk, past goed en wordt comfortabel gedragen. Uw leverancier kan helpen bij het maken van de juiste keuze. 

Veiligheidsschoenen en de RI&E

De RI&E bepaalt welk type veiligheidsschoeisel nodig is. Daarbij wordt gekeken naar ondergrond, vocht, gladheid, mechanische risico’s en loopbelasting. De schoen moet in alle werkgebieden voldoende bescherming bieden.

Standaardisatie binnen het bedrijf helpt om fouten te voorkomen en verhoogt de veiligheid in de praktijk.

Pasvorm en draagcomfort

Een veiligheidsschoen moet goed passen in lengte én breedte. Omdat pasvorm per merk verschilt, is passen en proeflopen altijd noodzakelijk.

Let hierbij op:

• De tenen mogen de beschermneus niet raken
• De hiel moet stevig blijven zitten
• De wreef moet aansluiten zonder knellen of plooien

Hoe minder stiknaden, hoe beter. Bij voorkeur bestaat de bovenkant uit één stuk materiaal. Minstens vier veterogen zorgen voor een gelijkmatige sluiting en minder drukpunten.

Hak en stabiliteit

Een veiligheidsschoen moet een rechte hak hebben van minimaal 1,5 cm over de volledige breedte van de zool. Dit is belangrijk voor stabiliteit bij lopen, trapgebruik en ladders.

Een volledig vlakke zool biedt wel grip, maar mist deze extra veiligheidsfunctie. Daarom is in EN ISO 20345:2022 de aanvullende eis LG (Laddergrip) opgenomen.

Slipvastheid

Slipvastheid bepaalt hoeveel grip de zool biedt op verschillende ondergronden, zoals beton, staal of oliehoudende vloeren. Welke slipweerstand nodig is, volgt uit de RI&E.

In EN ISO 20345:2022 is slipweerstand onderdeel van de basiseis (SB). De oude aanduidingen SRA, SRB en SRC zijn vervallen. Alleen bij een extra test op keramiek met glycerine wordt de aanvullende markering SR gebruikt.

Waterdichte veiligheidsschoenen

Droge voeten hangen vooral af van materiaalkeuze en constructie. Wanneer bovenwerk en watertong uit één stuk bestaan, is de kans op lekkage kleiner. Regelmatig onderhoud helpt om vochtopname te beperken.

In de norm worden twee niveaus onderscheiden:

• WPA: beperkt waterdoorlatend
• WR: volledig waterdicht

Een niet-ademende coating is geen goede oplossing, omdat ventilatie belangrijk blijft voor de huid.

Zool en profiel

Een goede loopzool heeft een diep en doorlopend profiel dat vuil afvoert en grip behoudt. Het dwarsprofiel beïnvloedt de afwikkeling van de voet.

Zolen van een combinatie van PU en nitrilrubber bieden vaak een goede balans tussen demping, stabiliteit en slijtvastheid.

Laag, halfhoog of hoog model

In de basis is een laag model voldoende, tenzij de RI&E of een medisch advies anders aangeeft. Te veel ondersteuning kan spieren juist minder actief maken.

Een halfhoog of hoog model is alleen geschikt wanneer:

• Extra enkelondersteuning nodig is
• Deze ondersteuning onderdeel is van het ontwerp

Leren of rubberen veiligheidslaarzen zijn bij voorkeur tijdelijk. Ze bieden minder pasvormcontrole en kunnen bij langdurig gebruik klachten veroorzaken.

Normering

Nieuwe veiligheidsschoenen moeten voldoen aan EN ISO 20345:2022. De norm start met SB (Safety Base) en loopt door tot S7.

Belangrijke wijzigingen:

• Nieuwe perforatiebescherming: P, PL en PS
• Nieuwe waterdichte klassen: S6 en S7
• FO (olie- en brandstofbestendigheid) is niet langer standaard
• Meer optionele aanvullingen zoals LG (Laddergrip) en SC (Scuff Cap)

De juiste klasse volgt altijd uit de RI&E.

ESD (Electrostatic Discharge)

ESD-veiligheidsschoenen voeren statische elektriciteit gecontroleerd af. Dit voorkomt vonkvorming en schade aan gevoelige elektronica. De afvoer gebeurt automatisch en wordt door de drager niet opgemerkt.

ESD-schoenen zijn vooral belangrijk in omgevingen met elektronische apparatuur.

Wanneer geen veiligheidsschoen nodig is

Als uit de RI&E blijkt dat er geen risico is op vallende voorwerpen, beknelling of penetratie, kunnen beroepsschoenen (O-klasse) worden toegepast. Deze hebben geen beschermneus en vallen buiten de SB-normering.

Chemische bestendigheid

EN ISO 20345:2022 bevat geen aparte eis voor langdurige chemische bestendigheid. Voor dit risico geldt EN 13832-3, vooral relevant voor rubberen en polymeer laarzen.