Oogbescherming

Oogbescherming is bedoeld om de ogen te beschermen tegen mechanisch, fysisch en chemisch letsel. De ogen zijn kwetsbaar en schade kan leiden tot blijvend gezichtsverlies. Daarom is het dragen van een veiligheidsbril in veel werksituaties verplicht.

Een veiligheidsbril biedt alleen goede bescherming wanneer deze past bij de risico’s van het werk én correct wordt gedragen. Alleen vertrouwen op een CE-markering of norm is onvoldoende. Ook pasvorm, comfort en zichtkwaliteit spelen een belangrijke rol.

Oogbescherming en risico’s op de werkplek

De keuze voor oogbescherming moet altijd gebaseerd zijn op de risico’s in het werk. Werkgevers moeten vaststellen welke bescherming nodig is en deze keuze blijven beoordelen en monitoren.

Wanneer oogbescherming niet goed aansluit op het werk of de gebruiker, ontstaat schijnveiligheid. Dit vergroot de kans op letsel.

Algemene eisen aan veiligheidsbrillen

Een veiligheidsbril moet niet alleen beschermen, maar ook prettig te dragen zijn. Belangrijke aandachtspunten zijn een goede pasvorm, hoog draagcomfort en heldere optische kwaliteit.

De internationale norm EN ISO 16321-1 stelt strengere eisen aan onder andere impactbestendigheid, optische helderheid, draagcomfort en beschermingszones rondom de ogen. Dit zorgt voor meer veiligheid en minder vermoeidheid tijdens het werk.

Nieuwe norm 

Vanaf november 2025 geldt de aangepaste norm EN ISO 16321-1:2022/A1:2025. Dit amendement verduidelijkt en corrigeert de bestaande norm.

De belangrijkste wijziging betreft de beschermingszones rondom de ogen. Deze zijn beter afgestemd op zes internationale hoofdvormen. Hierdoor sluiten veiligheidsbrillen beter aan op verschillende gezichten en verloopt testen en certificering betrouwbaarder.

De beschermingsniveaus zelf veranderen niet, maar de norm is praktischer en beter toepasbaar.

Wanneer is een bril een veiligheidsbril?

Een bril is een veiligheidsbril wanneer deze voldoet aan de geldende norm en CE-gecertificeerd is. Tot november 2025 geldt EN 166 nog voor bestaande certificaten. Nieuwe producten mogen daarna alleen nog volgens EN ISO 16321-1:2022/A1:2025 worden gecertificeerd.

Zowel de glazen als het montuur moeten aan de eisen voldoen voordat CE-markering mag worden aangebracht. Binnen bedrijven blijft maatwerk noodzakelijk.

Optische kwaliteit en draagcomfort

Wanneer een veiligheidsbril continu gedragen moet worden, is een hoge optische kwaliteit essentieel. De bril mag geen vervorming of vertekening veroorzaken.

De vormgeving speelt hierbij een belangrijke rol. Moderne, licht gebogen brillen bieden een groter beschermingsgebied en sluiten beter aan op het gezicht. Ook zaken als UV-bescherming, impactklasse en materiaalkeuze moeten aansluiten op de risico’s van het werk.

Pasvorm en afstelling

Geen enkel gezicht is hetzelfde. Daarom moet een veiligheidsbril goed afpasbaar zijn. Metalen monturen laten zich nauwkeurig afstellen en behouden hun vorm. Kunststof monturen moeten metalen kernveren hebben om goed afgesteld te blijven.

Veiligheidsbrillen die zonder afpassing in roulatie zijn, worden afgeraden. Het afpassen van zowel plano- als correctiebrillen door een opticien draagt bij aan comfort, bescherming en draagacceptatie.

Praktische uitgangspunten uit de praktijk

Bij dagelijks gebruik van veiligheidsbrillen blijkt het volgende goed te werken:

• Een model voor dames en heren, in meerdere maten
• Lichtgewicht montuur met goede zijafscherming
• Optische klasse 1 voor helder en vervormingsvrij zicht
• Krasvaste, ontspiegelde en UV-bestendige glazen
• Vaste lichte tint of meerdere brillen bij hogere tintbehoefte

Voor veel industriële werkzaamheden is een veiligheidsbril met CE-markering volgens EN ISO 16321-1 een impactklasse D passend.

Overzetbrillen en zuurbrillen

Overzetbrillen (OTG) en zuurbrillen kunnen extra bescherming bieden tegen spatten of dampen, maar zijn geen vervanging van een veiligheidsbril.

Ze zijn minder geschikt voor continu gebruik door het hogere gewicht en verhoogde kans op huidirritatie. Daarom worden ze vooral ingezet voor bezoekers of incidentele werkzaamheden.

Combinatiesystemen met klikmodules voor correctieglazen vragen extra aandacht, omdat onderdelen bij impact kunnen loskomen.

Onderhoud van veiligheidsbrillen

Goed onderhoud voorkomt beschadigingen en slecht zicht. Reinig glazen met lauw water en een kleine hoeveelheid afwasmiddel. Gebruik geen heet water, omdat dit coatings kan aantasten. Droog de bril met een schone, zachte doek en controleer regelmatig op beschadigingen aan glazen en montuur.